Smoorventielen met terugslagklep combineren de functies van debietregelventiel en afsluitklep in één component. De perslucht heeft een vrije doorlaat in één debietrichting. In de tegenovergestelde richting kan het debiet worden gewijzigd met behulp van een instelelement. In combinatie met pneumatische cilinders worden deze producten vaak gebruikt voor de snelheidsregeling.
Een terugslagklep, ook wel keerklep genoemd, is een mechanisch apparaat dat (vloeistof of) gassen slechts in één richting laat stromen. Het voorkomt terugstroming en beschermt tegen energieverlies, schade of storingen in mechanische apparatuur. In pneumatische systemen (aandrijvingen en sturingen werkend op perslucht) kan het blokkeren van een terugstroom belangrijk zijn om bijvoorbeeld bij pannes te verhinderen dat machinedelen door de zwaartekracht bewegen, of machinedelen drukloos worden bij het afschakelen of uitvallen van de perslucht. Daarnaast zorgt de terugslagklep (ook wel check valve of eenrichtingsklep genoemd) ervoor dat verschillende componenten binnen een persluchtsysteem onafhankelijk van elkaar blijven functioneren, zodat onderlinge beïnvloeding door drukverschillen wordt voorkomen. Het selecteren van het juiste type terugslagklep is essentieel voor het waarborgen van een betrouwbare en storingsvrije werking van pneumatische installaties, vooral bij toepassingen waar veiligheid en efficiëntie van belang zijn.
In principe vallen de volgende kleppen in deze categorie:
De klep opent in de bewegingsrichting zodra de luchtdruk in deze richting een grotere kracht op het afdichtingselement uitoefent dan de veerkracht. Deze kleppen kunnen soms handmatig geopend worden.
Deze kleppen worden voornamelijk gebruikt om veiligheidsredenen. Denk aan een cilinder die een gewicht moet optillen en laten zakken. Om te voorkomen dat het geheven gewicht terugvalt in geval van drukuitval (b.v. door loskoppeling van het leidingwerk of onbedoelde ontsnapping uit het systeem), is op elke cilinderaansluiting een terugslagklep gemonteerd. Het werkingsprincipe is hetzelfde als bij de keerkleppen met veermechanisme, maar deze kunnen met pilootlucht (ook wel stuurlucht genoemd) geopend worden vanop afstand.
Het ventiel moet rechtstreeks op de cilinder worden aangesloten: de kortst mogelijk afstand tot de cilinder is nodig om het gewenste gedrag te verzekeren, en om andere risico's te (bijvoorbeeld leidingbreuk) vermijden.
Pilootgestuurde terugslagkleppen kunnen niet worden gebruikt als veiligheidselementen op persen. Daar zijn twee redenen voor:
In dat geval zou een snel schakelende 2/2-wegklep (afsluiter) een betere oplossing zijn. Naast de pneumatische aspecten moet echter ook rekening worden gehouden met een aantal elektrische factoren. Daarom gelden er speciale regels voor perscontroles.
Terugslagkleppen zijn gevoelig voor vuildeeltjes die in de perslucht zitten omdat die verhinderen dat de klep zich volledig kan sluiten. De kleppen kunnen niet geopend worden voor reiniging, enkel schoonspuiten met perslucht om de vuildeeltjes uit te blazen is een mogelijke oplossing. Houd steeds de kwaliteit van uw perslucht in de gaten met een gepaste persluchtfilter en vermijd dat vuildeeltjes zich in het hart van uw machine begeven. Een gebroken retourveer kan niet hersteld worden, hier dient de component vervangen te worden.
Meer weten over de technische werking van Terugslagkleppen? Festo heeft veel informatie klaar over pneumatische componenten voor iedereen die de technische werking wil begrijpen. De dossiers over deze componenten zijn gegroepeerd onder 'Festo4Students' op onze website en zijn vrij te downloaden door iedereen.
Hier kan je de pneumatische symbolen vinden van de terugslagkleppen die hierboven weergegeven worden.