Rosnące koszty energii i potrzeba ograniczenia emisji CO2 stanowią poważne wyzwania dla firm. Rygorystyczne przepisy, takie jak CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) i wdrażanie nowych standardów, takich jak Science Based Targets (SBTi), wymagają od firm zwiększonego wysiłku. Jednocześnie klienci mają obecnie wysokie oczekiwania wobec swoich dostawców w zakresie śladu węglowego produktów (PCF), przyjaznych dla środowiska i zrównoważonych materiałów oraz efektywności energetycznej.
Dla nabywców i decydentów otwiera to nowe spojrzenie na inwestycje w technologię automatyzacji. Dynamika kosztów i korzyści wyraźnie zmienia się na korzyść zrównoważonych rozwiązań i partnerów. W końcu efektywność energetyczna i oszczędność zasobów nie są już tylko modnymi hasłami, ale wymiernymi czynnikami, które bezpośrednio wpływają na koszty operacyjne. Nowoczesne systemy automatyzacji mogą znacznie zmniejszyć zużycie energii w produkcji, a jednocześnie zminimalizować ilość odpadów materiałowych, na przykład poprzez wykorzystanie surowców wtórnych. Ta podwójna oszczędność - energii i materiałów - często prowadzi do szybszej amortyzacji kosztów inwestycji niż zakładano.
Korzyści wykraczają jednak daleko poza natychmiastowe oszczędności. Wraz z wdrożeniem wymogów wynikających z bardziej rygorystycznych przepisów środowiskowych, takich jak ustawa o efektywności energetycznej (EnEfG) i CSRD, zdolność do przejrzystego dokumentowania wyników w zakresie zrównoważonego rozwoju staje się coraz ważniejsza. Zrównoważone rozwiązania automatyzacji pomagają firmom spełnić te wymogi regulacyjne. Umożliwiają one wdrażanie energooszczędnych procesów, poprawiają identyfikowalność i dostarczają precyzyjnych danych do raportów zrównoważonego rozwoju.
Dla deweloperów i projektantów zrównoważona automatyzacja może stać się katalizatorem innowacji. Kluczowe dane, takie jak zużycie energii i ślad węglowy, znajdują się w centrum procesu projektowania. Aby uzyskać całościowy obraz, ważne jest, aby wziąć pod uwagę zarówno ślad produkcyjny, jak i ślad w całym okresie użytkowania. Chociaż integracja aspektów zrównoważonego rozwoju z procesem rozwoju wymaga ponownego przemyślenia, oferuje również możliwość wprowadzenia innowacyjnych rozwiązań. Jasno określone wymagania oraz przejrzyste projektowanie przy wsparciu narzędzi pomagają zastosować odpowiednią technologię – pneumatyczną, elektryczną lub ich kombinację – we właściwym wymiarowaniu podczas projektowania instalacji. Możliwości techniczne są różnorodne: Czujniki, takie jak czujniki przepływu w systemach pneumatycznych lub czujniki momentu obrotowego w napędach elektrycznych, umożliwiają precyzyjne rejestrowanie i optymalizację zużycia energii. Zaawansowane narzędzia do analizy danych pomagają zoptymalizować działanie maszyn i zminimalizować zużycie zasobów. Systemy monitorowania stanu mogą przewidywać i zapobiegać awariom, co nie tylko zwiększa wydajność systemu, ale także wydłuża żywotność komponentów. Produkty o obniżonej emisji CO₂ (np. wykonane z tworzyw sztucznych) również przyczyniają się do poprawy ogólnego bilansu. Wszystkie istotne modele informacji dotyczące komponentów automatyki i łańcuchów działania, zebrane i przedstawione jako cyfrowa reprezentacja – od procesu inżynieryjnego, przez wirtualne uruchomienie (VIBN) i fazy eksploatacji aż do recyklingu – mogą być dostarczane przez cyfrowe bliźniaki.
Oprócz aspektów takich jak modułowość, prostota naprawy i możliwość recyklingu, korzystne jest, aby mieć oko na przyszłe zmiany podczas opracowywania przyszłościowych rozwiązań automatyki. Planowany przez UE cyfrowy paszport produktów jest przykładem przyszłych regulacji, które już dziś powinny być uwzględniane w decyzjach projektowych. Zawiera szczegółowe informacje o produkcie, takie jak na przykład ślad węglowy produktu, i ma na celu poprawę przejrzystości w całym łańcuchu wartości.
Zrównoważona automatyzacja to coś więcej niż tylko trend, ponieważ w coraz bardziej świadomym ekologicznie świecie może mieć decydujący wpływ na długoterminowy sukces firmy. Firmy, które inwestują w te technologie na wczesnym etapie, nie tylko zapewniają oszczędności kosztów i wzrost wydajności, ale także pozycjonują się jako odpowiedzialni gracze i wiarygodni partnerzy ze stabilnymi łańcuchami dostaw w swojej branży. Są oni lepiej przygotowani na przyszłe wymogi regulacyjne i mogą elastycznie reagować na zmieniające się warunki rynkowe.
Aby pomyślnie wdrożyć zrównoważoną automatyzację, zaleca się wykonanie następujących kroków:
1. Przeprowadzenie kompleksowej analizy energetycznej procesów produkcyjnych, na przykład poprzez sprawdzenie czasu pracy maszyn i bieżącego zużycia energii
2. Identyfikacja głównych konsumentów i potencjalnych oszczędności
3. Ocena rozwiązań automatyzacji z naciskiem na efektywność energetyczną i redukcję emisji CO₂
4. Uwzględnienie wartości PCF (Product Carbon Footprint) przy wyborze komponentów
5. Włączenie kryteriów zrównoważonego rozwoju do wyboru dostawcy